1. KİK kararının konusu
Kamu İhale Kurulunun 20.05.2026 tarihli ve 2026/UY.I-1431 sayılı kararı, bir yapım işi ihalesinde yaklaşık maliyetin güncel birim fiyat ve rayiçler esas alınmadan hazırlanması iddiasına ilişkindir. Başvuru Yapan Firma, yaklaşık maliyet hesabında işçilik için güncel asgari ücretin ve 2026 yılında yayımlanan birim fiyatların dikkate alınmadığını, bu nedenle ihale sürecinin sağlıklı yürütülemediğini ileri sürmüştür. (Bakınız: Yaklaşık maliyetin güncellenmesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyetin-guncellenmesi; Yaklaşık maliyet kararları: https://www.kilichukuk.org/kurul-kararlari/etiket/yaklasik-maliyet)

Kararda asıl inceleme konusu, yaklaşık maliyetin yalnızca İdarenin iç hesabı olarak görülüp görülemeyeceği değil; bu hesabın sınır değer, aşırı düşük teklif değerlendirmesi, fiyat dışı unsur hesabı ve isteklilerin teklif sıralaması üzerindeki etkisidir. Kurul, yaklaşık maliyetin yanlış veya güncel olmayan verilerle belirlenmesinin ihale sonucunu etkileyebileceğini kabul etmiş; bu nedenle İdarece kullanılan birim fiyatların ilan tarihi itibarıyla cari olup olmadığını incelemiştir. (Bakınız: Yaklaşık maliyet: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyet; Yaklaşık maliyet hesap cetveli: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyet-hesap-cetveli)

2. Somut uyuşmazlığın gelişimi
Uyuşmazlığa konu ihale, derin içme suyu sondaj kuyuları açılması, mevcut kuyuların bakım ve onarımlarının yapılması ile gerekli malzemelerin temin ve montajına ilişkin bir yapım işi ihalesidir. İdare tarafından yaklaşık maliyet 255.685.679,00 TL olarak hesaplanmıştır. İhale dokümanında sınır değerin altında kalan tekliflerin açıklama istenmeden reddedileceği, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin ise fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirleneceği düzenlenmiştir.

İhale işlem dosyasında yaklaşık maliyetin 78 iş kalemi üzerinden oluşturulduğu görülmüştür. Bu iş kalemlerinden 38 tanesinde kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat ve rayiçler, 40 tanesinde ise piyasa araştırması esas alınmıştır. Ancak ilanın 16.03.2026 tarihinde yapılmasına rağmen bazı kalemlerde 2026 yılı güncel birim fiyatları yerine daha eski fiyatların kullanıldığı belirlenmiştir. (Bakınız: Yaklaşık maliyetin güncellenmesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyetin-guncellenmesi; Yaklaşık Maliyetin Güncellenmemesi İhale İptal Nedenidir: https://ihale.tv/video/ihale-iptalleri/yaklasik-maliyetin-guncellenmemesi-ihale-iptal-nedenidir)

Kurul kararında örnek olarak iki fiyat farkı öne çıkmıştır: Ekskavatörün 1 saatlik ücreti için 2026 yılı güncel tutarı 2.271,33 TL iken İdarenin kullandığı tutar 1.697,50 TL; sayısal işletme planı harita işleri için 2026 yılı güncel tutarı 1.109,78 TL iken İdarenin kullandığı tutar 994,07 TL olarak görülmüştür.

Bu farklar, yalnızca hesap cetvelindeki teknik ayrıntı niteliğinde değildir. Yaklaşık maliyetin güncel tutulmaması, sınır değerin farklı hesaplanmasına, bazı tekliflerin aşırı düşük teklif sayılıp sayılmamasına ve fiyat dışı unsur puanlamasının değişmesine yol açabilir. Bu nedenle firmalar, yaklaşık maliyetin açıklandığı ilk oturumdan sonra, kullanılan birim fiyatların ilan tarihi itibarıyla yürürlükte olup olmadığını ayrıca incelemelidir. (Bakınız: Yaklaşık maliyet kararları: https://www.kilichukuk.org/kurul-kararlari/etiket/yaklasik-maliyet; Kamu İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Belirlenmesi, Sorgulanması ve Açıklanması: https://www.kilicakademi.com.tr/Kitap/kamu-ihalelerinde-asiri-dusuk-tekliflerin-belirlenmesi-sorgulanmasi-ve-aciklanmasi)

3. Kamu İhale Kurulunun aldığı karar
Kurul, yaklaşık maliyetin hazırlanmasında İdarenin farklı fiyat ve rayiç kaynaklarından yararlanabileceğini; ancak kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat ve rayiçler esas alınmışsa, bunların güncelliğini yitirmiş olması halinde ilgili endeksler veya ilan tarihinde yürürlükte olan güncel birim fiyatlar dikkate alınarak değerlendirme yapılması gerektiğini belirtmiştir.

Kurulun değerlendirmesine göre, ilanın yapıldığı tarihte güncel birim fiyatlar yayımlanmış olmasına rağmen bazı iş kalemlerinde eski tutarların kullanılması yaklaşık maliyetin sağlıklı oluşmasını engellemiştir. Kurul, bu nedenle yaklaşık maliyetin güncel veriler dikkate alınarak yeniden ele alınması; bu yeni hesaplamanın sınır değer, sınır değerin altındaki teklifler ve fiyat dışı unsur hesabı üzerindeki etkisinin görülmesi gerektiği sonucuna ulaşmıştır. (Bakınız: Yaklaşık maliyetin güncellenmesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyetin-guncellenmesi; Yapım işleri ihale mevzuatında önemli değişiklikler: https://www.kilichukuk.org/Duyuru/yapim-isleri-ihale-mevzuatinda-onemli-degisiklikler-yapildi)

Bu karar, yaklaşık maliyetin istekliler açısından sadece “sonradan öğrenilen bir bilgi” olmadığını göstermektedir. Yaklaşık maliyet; yeterlik ölçütlerinin belirlenmesi, ilan süreleri, sınır değer, aşırı düşük teklif incelemesi ve fiyat dışı unsur puanlaması gibi birçok aşamayı etkileyen bir veridir. Bu veri hatalı ise ihale sürecindeki sonraki işlemler de tartışmalı hale gelebilir.

4. Değerlendirmemiz: Kurul Kararı Kapsamında Firmaların Almaları Gereken Dersler
Bu karar, ihaleye katılan firmaların yalnızca kendi tekliflerini değil, İdarenin hesap yöntemini de takip etmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Yaklaşık maliyetin ilk oturumda açıklanmasından sonra firma; kullanılan birim fiyatların yılına, rayiçlerin kaynağına, piyasa araştırması yapılan kalemlerin dayanaklarına ve ilan tarihi itibarıyla güncel olup olmadığına bakmalıdır. Özellikle yapım işlerinde birim fiyat ve rayiç farkları, sınır değeri ve teklif sıralamasını değiştirebilecek sonuçlar doğurabilir. (Bakınız: Yaklaşık maliyetin güncellenmesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyetin-guncellenmesi; Yaklaşık maliyet hesap cetveli: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yaklasik-maliyet-hesap-cetveli)

Firmalar yaklaşık maliyet hatasını ileri sürerken genel ifadelerle yetinmemelidir. Başvuruda hangi iş kaleminde hangi yıl birim fiyatının kullanıldığı, ilan tarihi itibarıyla hangi tutarın yürürlükte olduğu, farkın sınır değere ve fiyat dışı unsur hesabına nasıl yansıyabileceği somut olarak gösterilmelidir. Bu tür bir başvuru, hukuk bilgisi kadar metraj, birim fiyat, rayiç, sınır değer ve EKAP üzerinden yürüyen ihale işlemlerinin birlikte değerlendirilmesini gerektirir. (Bakınız: Yaklaşık Maliyetin Güncellenmemesi İhale İptal Nedenidir: https://ihale.tv/video/ihale-iptalleri/yaklasik-maliyetin-guncellenmemesi-ihale-iptal-nedenidir; Kamu İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Belirlenmesi, Sorgulanması ve Açıklanması: https://www.kilicakademi.com.tr/Kitap/kamu-ihalelerinde-asiri-dusuk-tekliflerin-belirlenmesi-sorgulanmasi-ve-aciklanmasi)

• Yaklaşık maliyet açıklandığında, tutarı sadece not almakla yetinmeyin; güncel birim fiyat ve rayiçlerle karşılaştırın.

• Sınır değer altında kalma ihtimalinizi, yaklaşık maliyetin doğru ve hatalı hesaplanmış halleri üzerinden ayrı ayrı hesaplayın.

• Fiyat dışı unsur puanlaması varsa, yaklaşık maliyet değişikliğinin puan hesabına etkisini ayrıca kontrol edin.

• EKAP tebligatlarını ve başvuru sürelerini yakından takip edin; süresi içinde yapılmayan başvurular hak kaybına yol açabilir.

Sonuç olarak, yapım işi ihalelerine katılan firmaların, ihale dokümanını ve yaklaşık maliyetin açıklanmasından sonra ortaya çıkan verileri teknik ve hukuki yönden birlikte incelemesi gerekir. İhale hukukuna aykırı işlemler karşısında süresinde ve gerekçeli başvuru yapılması, firmaların hak kaybını önleyebilecek en önemli yollardan biridir. Bu süreçte alanında çalışan hukukçular ve ihale danışmanlarından destek alınması, başvurunun mevzuata, teknik verilere ve Kurul kararlarında aranan açıklık düzeyine uygun hazırlanmasına katkı sağlar. (Bakınız: Kılıç Hukuk Kurul Kararları: https://www.kilichukuk.org/kurul-kararlari; Yaklaşık maliyet kararları: https://www.kilichukuk.org/kurul-kararlari/etiket/yaklasik-maliyet)

(Daha fazla bilgi almak için KILIÇ HUKUK ve DANIŞMANLIK OFİSİ ile iletişime geçiniz: https://www.kilichukuk.org/iletisim )