1. Somut Olay ve Kurul Kararının Özü
Kamu İhale Kurulunun 29.07.2026 tarihli ve 2026/UH.I-1995 sayılı kararında, elektronik ortamda yapılan bir personel taşıma hizmet alımı ihalesinde sunulan “izin belgelerinin” bir kısmının okunamaması ve doğrulanamaması ele alınmıştır. Oysa firma, araçlara ait izin belgelerini teklif kapsamında EKAP’a yüklemiştir. Buna karşılık İdare, bazı belgelerde karekod veya doğrulama bilgilerinin silik olduğunu, bazı belgelerin de fotoğraf şeklinde yüklendiğini belirterek, teklifi değerlendirme dışı bırakmıştır.
Kurul, dosyada “izin belgelerinin” hiç sunulmadığına ilişkin bir durum bulunmadığını tespit etmiştir. Kuruma göre; belgelerin çoğu okunabilir ve doğrulanabilir durumdadır. Bazı belgelerde ise yalnızca okunabilirlik ve teyit sorunu vardır. Araç bilgileri ile ruhsat bilgilerinin de birbiriyle uyumlu olduğu görülmüştür. Bu durumda Kurul önemli bir karar almıştır.
(Bkz: İhaleye Katılım Belgesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/ihaleye-katilim-belgesi)
2. Uyuşmazlık Konusu Olayın Gelişimi ve Kurulun Aldığı Kara
İhale 24.06.2026 tarihinde açık ihale usulüyle yapılmış ve 14 istekli teklif vermiştir. Başvuru Yapan Firmanın teklifi, İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde istenen “servis taşımacılığı izin belgelerinin” bir bölümünün doğrulanamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmıştır. Başvuru Yapan Firma, belgelerin teklif kapsamında mevcut olduğunu, sorunun bazı belgelerdeki görüntü ve doğrulama bilgilerinden kaynaklandığını belirterek itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuştur.
Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin 12’nci maddesine göre, ihaleye katılım belgesine aktarılan ve internet veya entegrasyon üzerinden teyit edilemeyen belgeler mevcut haliyle değerlendirmeye alınır. İdare gerekli görürse bu belgelerin fiziki olarak sunulmasını isteyebilir.
Kurul, somut olayda bu yolun işletilmesi gerektiğine karar vermiştir. Bu nedenle izin belgelerinin fiziki olarak sunulması istenerek teyit işlemlerinin tamamlanmasına ve sonraki ihale işlemlerinin yeniden yürütülmesine yönelik düzeltici işlem belirlenmiştir.
Başvuru Yapan Firma ayrıca; her araç için izin belgesi istenmesinin ihaleye katılımı daralttığını ileri sürmüştür. Kurul bu iddiayı ise esas yönünden incelememiştir. Keza firma ihale dokümanını 18.06.2026 tarihinde indirmiş, ancak dokümana ilişkin şikâyetini süresi geçtikten sonra yapmıştır. Bu nedenle ikinci iddia süre yönünden reddedilmiştir. Sonuç olarak Kurul, iki iddiadan birini haklı bulmuş ve başvuru bedelinin haklılık oranına karşılık gelen kısmının talep halinde iade edilmesine karar vermiştir.
3. Değerlendirmemiz ve Tavsiyelerimiz
Kanaatimizce kararın en önemli yönü, “belgenin hiç sunulmaması” ile “sunulan belgenin teyit edilememesi” durumlarını birbirinden ayırmasıdır. 4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi, teklif kapsamında bulunmayan belgelerin sonradan tamamlanmasına izin vermez. Elektronik ihalelerde ise teklif kapsamında yüklenmiş bir belgenin teyidi için ayrıca bir inceleme yolu bulunmaktadır. Bu yol, Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin 12’nci maddesinde düzenlenmiştir.
İstikrarlı KİK kararları kapsamındaki değerlendirmemiz, idarelerin önce belgenin teklif kapsamında bulunup bulunmadığını belirlemesi gerektiği yönündedir. Belge varsa; okunabilirlik, doğrulama kodu, karekod veya benzeri nedenlerle teyit yapılamıyorsa belgenin gerçekliği ve yeterlik kriterini sağlayıp sağlamadığı araştırılmalıdır. Gerekli görülürse fiziki belge istenmelidir. Bu işlem yapılmadan teklifin değerlendirme dışı bırakılması, somut olayda olduğu gibi düzeltici işleme konu olur.
(Bkz: E-tekliflerin Hazırlanması ve Gönderilmesi: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/e-tekliflerin-hazirlanmasi-ve-gonderilmesi)
Somut Kurul kararından çıkarılacak dersler şunlardır:
• Firmalar, EKAP’a yükledikleri belgeleri göndermeden önce görüntü kalitesi, tüm sayfaların varlığı, karekod ve doğrulama bilgilerinin okunabilirliği yönünden kontrol etmelidir.
• İdareler, belge eksikliği ile teyit sorununu ayrı değerlendirmelidir. Teyit ihtiyacı bulunan belgeler için Yönetmelikte öngörülen fiziki sunum imkânı kullanılmalıdır.
• İhale dokümanındaki bir yeterlik kriterinin rekabeti daralttığı düşünülüyorsa şikâyet süresi bekletilmemelidir. Dokümana ilişkin başvurularda süre, dokümanın öğrenildiği tarihten itibaren işler ve ihale tarihinden önce tamamlanması gereken özel süreler vardır.
• Belgenin eksik mi, okunamaz mı, teyit edilemez mi olduğu teklifin sonucunu değiştirebilir. Bu nedenle ihale birimi, teknik birim ve gerektiğinde kamu ihale hukuku alanında çalışan hukukçuların dosyayı birlikte değerlendirmesi yararlı olabilir.
Av. Işıl KILIÇ EROL
Kamu İhale Sözleşmeleri Uzmanı
Kılıç Hukuk ve Danışmanlık Ofisi
İletişim: https://www.kilichukuk.org/iletisim
Kaynaklar:
Ağu
