1. Somut Olayın Özü
Somut olay kapsamındaki mahkeme kararı, bir sağlık bilgi yönetim sistemi hizmet alımı ihalesinde, isteklilerin HIMSS EMRAM Seviye 6 ve Seviye 7 belgesi almış ve geçerliliği devam eden sağlık tesisleriyle çalışıyor olmasının yeterlik kriteri olarak istenmesine ilişkindir. Karar, yeterlik kriterlerinin rekabeti daraltıp daraltmadığının ve firmaların kendi kontrol alanında bulunmayan belge şartlarının nasıl incelenmesi gerektiğinin anlaşılması bakımından önem taşımaktadır.
Somut olayda; Kamu İhale Kurulu, 18.02.2026 tarihli ve 2026/UH.II-614 sayılı kararıyla Başvuru Yapan Firmanın itirazen şikâyet başvurusunu reddetmiştir. Ancak Ankara 7. İdare Mahkemesinin 30.04.2026 tarihli E:2026/445, K:2026/654 sayılı ret kararından sonra yapılan temyiz incelemesinde Danıştay Onüçüncü Dairesi, 29.06.2026 tarihli E:2026/4023, K:2026/2386 sayılı kararıyla dava konusu Kurul kararını hukuka uygun bulmamış ve Mahkeme kararını bozmuştur. Bunun üzerine Kamu İhale Kurulu, 29.07.2026 tarihli ve 2026/MK-282 sayılı kararıyla önceki Kurul kararını iptal etmiş ve iddianın esasının yeniden incelenmesine karar vermiştir.
(Bkz: İhaleye katılım yeterliliği: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/ihaleye-katilim-yeterliligi-)
2. Uyuşmazlık Konusu Olayın Gelişimi
İdare tarafından 02.02.2026 tarihinde açık ihale usulüyle, 36 ay süreli ve iki kısımdan oluşan sağlık bilgi yönetim sistemi hizmet alımı ihalesi yapılmıştır. İhale dokümanında, teknik şartnameye göre demonstrasyon yapılacağı; yeterliği sağlayan ve sırasıyla en avantajlı teklifi veren firmaların demonstrasyona davet edileceği düzenlenmiştir.
08.01.2026 tarihli zeyilname ile İdari Şartname’nin 7.4 maddesine “HIMSS Yetki Belgesi veya Beyanı” başlıklı bir düzenleme eklenmiştir. Bu düzenlemeye göre, birinci kısma teklif verecek isteklilerin, SBYS/HBYS yazılımının dijital hastane ölçütlerinden olan HIMSS EMRAM Seviye 6 ve Seviye 7 ölçütlerini sağladığını ve bu seviyelerde belgesi bulunan sağlık tesisleriyle çalıştığını ihaleye katılım belgesinde sunması istenmiştir. Ayrıca idarece, bildirilen sağlık tesisi bilgisinin ilgili dijital hastane adresinden teyit edileceği ve teyit edilemeyen isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılacağı belirtilmiştir.
Başvuru Yapan Firma, bu şartın firmaların kendi adına düzenlenmiş bir belgeye dayanmadığını, belgenin sağlık tesislerinin başvurusu ve denetimi sonucu verildiğini, bu nedenle SBYS üretici firmalarının kontrol alanı dışında kaldığını ileri sürmüştür. Ayrıca başvuruda, bu belgelere sahip sağlık tesisleriyle çalışan firma sayısının sınırlı olduğu, bu durumun katılımı daraltabileceği, teknik hususların demonstrasyon aşamasında ölçülebileceği ve ilgili sağlık bilgi sistemleri mevzuatında bu belgenin yeterlik kriteri olarak öngörülmediği ifade edilmiştir.
Kamu İhale Kurulu ise ilk kararında, istenen belgenin istekliler adına düzenlenmiş bir belge olarak talep edilmediğini, teklife konu yazılım bakımından bu koşulun arandığını belirterek başvuruyu reddetmiştir. Hemen belirtmeliyiz ki; Kurulun bu ilk değerlendirmesi, yeterli incelemeye dayanmamaktadır. Bu nedenle de Başvuru Sahibi Firma, dava açmıştır.
(Bkz: Yeterlik Bilgileri Tablosu: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/yeterlik-bilgileri-tablosu)
3. Yargı Kararı ve Değerlendirmemiz
Görülen dava İdare Mahkemesince reddedilmiştir. Ancak Danıştay Onüçüncü Dairesi, 29.06.2026 tarihli E:2026/4023, K:2026/2386 sayılı kararıyla Kamu İhale Kurulu’nun ve mahkemenin yaklaşımını yerinde bulmamıştır.
Danıştay’a göre Kurul, yalnızca “belge isteklinin adına düzenlenmiş bir belge olarak istenmemiştir” demekle yetinmemelidir. Kurulun; HIMSS EMRAM Seviye 6 ve Seviye 7 belgelerinin ne olduğunu, ihale konusu hizmete ne yönde katkı sunduğunu, bu belgeli sağlık tesisleriyle çalışmanın isteklinin mesleki ve teknik kapasitesini ne ölçüde gösterdiğini, katılımı zorlaştırıp zorlaştırmadığını ve ilgili sağlık bilgi sistemleri mevzuatı karşısındaki durumunu incelemesi gerekir. Ayrıca gerekirse resmi veya özel kurum ve kişilerden bilgi ve görüş alınmalı, Başvuru Yapan Firmanın bütün iddiaları bağlantılı şekilde değerlendirilmelidir.
Kanaatimizce Danıştay’ın bu kararı yerindedir ve hukuka uygundur. Çünkü bir yeterlik kriterinin sadece dokümanda yazılı olması yeterli değildir. Bu kriterin ihale konusu işle bağlantısı, ölçülü olup olmadığı, rekabeti daraltıp daraltmadığı ve firmaların kendi iradeleriyle sağlayabilecekleri bir belgeye dayanıp dayanmadığı da incelenmelidir. Tecrübelerimize dayanarak belirtmeliyiz ki, özellikle yazılım ve bilişim hizmet alımlarında üçüncü kişilere ait belge veya sertifikaların firmalardan istenmesi, ihale öncesi dikkatle değerlendirilmesi gereken bir konudur.
Danıştay kararı sonrasında Kamu İhale Kurulu, 29.07.2026 tarihli ve 2026/MK-282 sayılı kararıyla 18.02.2026 tarihli ve 2026/UH.II-614 sayılı kararını iptal etmiş ve başvuru iddiasının esasının yeniden incelenmesine karar vermiştir. Bu yönüyle karar, Kamu İhale Kurulunun tüm iddiaları karşılayan ve yargısal denetime elverişli karar vermesi gerektiğini göstermektedir.
(Bkz: Kamu İhale Kurulu kararına karşı dava açılması: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/kamu-ihale-kurulu-kararina-karsi-dava-acilmasi-idari-dava-)
4. İdarelerin ve Firmaların Almaları Gereken Dersler
İdareler, yeterlik kriteri belirlerken 4734 sayılı Kanun’un temel ilkelerini, İhale Uygulama Yönetmeliklerinin mesleki faaliyet ve özel izin belgelerine ilişkin hükümlerini ve Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarını birlikte değerlendirmelidir. İhale konusu iş için zorunlu olmayan, firmaların kendi adına düzenlenmeyen veya sınırlı sayıda firmanın karşılayabileceği belgeler isteniyorsa, bunun gerekçesi açıkça ortaya konulmalıdır.
Firmalar ise ihale dokümanında yer alan her belge ve yeterlik kriterini teklif vermeden önce incelemelidir. Ancak belirlenen kriterin rekabeti daralttığı, ihale konusu işle bağının zayıf olduğu veya demonstrasyonla ölçülebilecek bir hususun gereksiz şekilde yeterlik kriterine dönüştürüldüğü düşünülüyorsa, süresi içinde şikâyet ve itirazen şikâyet yoluna başvurulmalıdır. Başvuruda yalnızca sonuca değil, belgenin niteliğine, kim adına düzenlendiğine, hangi mevzuatta yer aldığına ve piyasadaki etkisine ilişkin somut açıklamalar yapılmalıdır.
Nihai değerlendirmemiz şudur: Danıştay kararı, özellikle sağlık bilişimi, yazılım, bilgi sistemi ve teknik hizmet ihalelerinde ihale dokümanının erken incelenmesinin ne kadar önemli olduğunu ortaya koymaktadır. Firmalar, ihale öncesinde belge ve yeterlik şartlarını hukuki ve teknik yönden birlikte değerlendirmeli; idareler de bu şartların ihaleye katılımı gereksiz biçimde daraltmamasına özen göstermelidir.
(Bkz: İhale dokümanı: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/ihale-dokumani)
Av. Işıl KILIÇ EROL
Kamu İhale Sözleşmeleri Uzmanı
Kılıç Hukuk ve Danışmanlık Ofisi
İletişim: https://www.kilichukuk.org/iletisim
Ağu